Suraqah bin Malik RA ialah tokoh penunggang kuda dan penjejak handal daripada Bani Mudlij (kabilah Kinanah). Beliau terkenal dalam sejarah Hijrah Nabawi kerana keluar memburu Rasulullah SAW dan Abu Bakar RA demi ganjaran 100 ekor unta yang ditawarkan musyrikin Quraisy.
Namun, dengan perlindungan mukjizat Ilahi, kuda Suraqah terbenam ke dalam pasir padang pasir sebanyak tiga kali. Beliau akhirnya memohon jaminan keamanan, merahsiakan laluan hijrah Nabi, memeluk Islam selepas Perang Hunain, dan terbukti memakai mahkota Maharaja Kisra Parsi pada zaman Khalifah Umar bin al-Khattab RA.
📋 Biodata Lengkap Suraqah Bin Malik RA
Suraqah bin Malik bin Ju’syum bin Malik bin ‘Amr
Abu Sufyan
Bani Mudlij daripada kabilah besar Kinanah
Penunggang kuda handal, pemanah, dan pakar penjejak jejak langkah (Qa’if)
Tahun ke-8 Hijrah (selepas Pembukaan Kota Mekah & Perang Hunain di Ji’ranah)
Tahun 24 Hijrah (zaman pemerintahan Khalifah Utsman bin Affan RA)
1. Siapakah Suraqah Bin Malik & Kedudukannya Dalam Kaum
Tokoh kabilah Kinanah yang disegani dan memiliki sifat perwiraSebelum menerima hidayah Islam, Suraqah bin Malik adalah seorang tokoh pemimpin yang sangat disegani dalam kalangan masyarakat Arab Jahiliyah. Beliau berasal daripada Bani Mudlij, iaitu cabang kabilah Kinanah yang terkenal di Semenanjung Arab dengan kepakaran mereka dalam ilmu qiafah (ilmu menjejak kesan tapak kaki dan laluan padang pasir).
Sifat Mulia Semula Jadi Suraqah
Walaupun belum memeluk Islam ketika itu, Suraqah dihormati kerana budi pekerti perwiranya: beliau suka memberi makan kepada fakir miskin, mempertahankan orang yang dizalimi, dan menepati janji. Sifat-sifat asasi inilah yang kemudiannya disempurnakan dan disinari oleh cahaya hidayah Islam.
2. Detik Memburu Rasulullah SAW Ketika Peristiwa Hijrah
Tawaran 100 ekor unta Quraisy dan mukjizat pasir yang menelan kaki kudaGanjaran 100 ekor unta betina terbaik bagi sesiapa yang berjaya menangkap atau membunuh Nabi Muhammad SAW dan Abu Bakar RA hidup atau mati.
Helah Suraqah Mengaburi Kaumnya
Ketika Suraqah sedang duduk di majlis kaumnya di Qudaid, tiba-tiba seorang lelaki datang memberitahu bahawa dia ternampak kelibat beberapa penunggang di pesisir pantai dan menyangka mereka adalah Rasulullah SAW. Suraqah yang bijak segera menyedari kebenaran berita itu, namun untuk mengelakkan orang lain berebut ganjaran 100 ekor unta, beliau bersuara sinis: “Bukan mereka! Itu hanyalah si fulan dan si fulan yang baru lalu mencari unta mereka yang hilang.”
Setelah keadaan tenang, Suraqah menyelinap keluar ke rumahnya, menyuruh hambanya membawa kudanya ke belakang bukit, mengambil tombak serta baju perisainya, lalu memecut laju mengejar jejak Baginda SAW.
⚡ Mukjizat Terbenamnya Kaki Kuda ke Dalam Pasir Padang Pasir
Apabila Suraqah semakin hampir sehingga dapat mendengar alunan bacaan al-Quran Rasulullah SAW, tiba-tiba kudanya tersandung dan terpelanting. Suraqah bangkit dan mencuba lagi, namun kali ini kedua-dua kaki hadapan kudanya terbenam ke dalam tanah keras sehingga ke paras lutut, diiringi kepulan debu tebal seperti asap yang naik ke udara!
Permohonan Aman & Piagam Kulit
Menyedari bahawa Rasulullah SAW dilindungi oleh kekuasaan ghaib yang tidak mampu ditembusi oleh sebarang senjata, Suraqah mengangkat tangannya dan berteriak memohon keselamatan: “Wahai Muhammad! Berdoalah kepada Allah agar melepaskan kudaku, dan aku berjanji tidak akan membahayakanmu serta akan menyekat sesiapa sahaja yang memburumu!”
Rasulullah SAW berdoa, dan kaki kuda itu terlepas. Baginda kemudian memerintahkan pembantu baginda, Amir bin Fuhairah RA, untuk menulis surat jaminan keamanan (Kitab al-Aman) di atas sehelai potongan kulit unta untuk disimpan oleh Suraqah.
Suraqah memegang janjinya dengan teguh. Dalam perjalanan pulang ke Mekah, setiap kali bertemu pemburu Quraisy, beliau berkata: “Aku telah menyisir seluruh kawasan ini untuk kalian, tiada sesiapa di arah sini, kembalilah!” — Pagi hari beliau keluar sebagai pemburu, petang hari beliau pulang sebagai pelindung Rasulullah SAW!
3. Detik Suraqah Memeluk Islam di Ji’ranah (Tahun 8H)
Pertemuan semula selepas 8 tahun dengan membawa surat jaminan keselamatanSelepas berlalunya peristiwa Pembukaan Kota Mekah (Fathu Makkah) dan kemenangan umat Islam dalam Perang Hunain pada tahun ke-8 Hijrah, Suraqah bin Malik keluar membawa surat kulit jaminan keamanan yang disimpannya selama 8 tahun menuju ke Ji’ranah (tempat Rasulullah SAW membahagikan harta ghanimah).
Sabda Rasulullah SAW Menyambut Suraqah:
“Hari ini adalah hari memenuhi janji dan membalas budi kebaikan. Mendekatlah wahai Suraqah!”
Suraqah menghampiri Baginda SAW dan melafazkan dua kalimah syahadah dengan penuh keikhlasan, memulakan lembaran hidup baharu sebagai seorang sahabat yang mulia.
4. Janji Nubuat Rasulullah SAW: Memakai Mahkota & Gelang Kisra Parsi
Bukti kebenaran mukjizat kenabian yang menjadi kenyataan di zaman Khalifah Umar RAKetika peristiwa hijrah di padang pasir yang tandus — di saat Baginda SAW sedang diburu oleh musuh — Rasulullah SAW telah melontarkan satu ramalan kenabian (nubuat) yang luar biasa kepada Suraqah:
“Bagaimanakah keadaanmu wahai Suraqah, apabila engkau memakaikan kedua-dua gelang emas milik Kisra (Maharaja Parsi), tali pinggangnya serta mahkota kebesarannya?”
Kenyataan Nubuat Pada Zaman Khalifah Umar RA (Tahun 16H)
Selepas kejatuhan Empayar Parsi Sassanid dalam Perang Qadisiyyah dan Pembukaan Kota Madain, seluruh perbendaharaan Maharaja Kisra Yazdegerd III dibawa ke Madinah di hadapan Khalifah Umar bin al-Khattab RA.
Sayyidina Umar RA memanggil Suraqah bin Malik, lalu memakaikan kedua-dua gelang emas Kisra yang bertatah permata, tali pinggang keemasan dan mahkotanya ke atas kepala Suraqah. Umar RA berkata: “Segala puji bagi Allah yang telah merampas perhiasan ini daripada Kisra bin Hormuz yang mendakwa dirinya tuhan, lalu memakaikannya kepada seorang lelaki Badwi daripada Bani Mudlij bernama Suraqah!”
5. Pengajaran Utama Daripada Kisah Suraqah Bin Malik RA
Iktibar keimanan, hidayah Ilahi dan kepastian janji Rasulullah SAW- Luasnya Pintu Hidayah Allah: Seseorang yang pada awalnya memusuhi atau memburu Islam boleh berubah menjadi pejuang mukmin yang bertakwa apabila dibukakan pintu hatinya.
- Kebenaran Mukjizat Kenabian: Peristiwa terbenamnya kuda ke dalam tanah dan janji pemakaian gelang Kisra membuktikan bahawa Rasulullah SAW bercakap berdasarkan wahyu Ilahi.
- Nilai Menepati Janji & Amanah: Sikap Rasulullah SAW yang menunaikan janji keamanan kepada Suraqah walaupun setelah Baginda menakluki kota Mekah dengan 10,000 tentera.
- Ketenangan Hati Orang Beriman: Keteguhan Rasulullah SAW dan keyakinan Baginda kepada perlindungan Allah ketika berhadapan dengan bahaya musuh di padang pasir.
Rumusan: Dari Pemburu Ganjaran Dunia Menjadi Pewaris Syurga
Kisah Suraqah bin Malik RA adalah manifestasi keagungan kuasa Allah SWT dalam membolak-balikkan hati manusia. Beliau memulakan langkah dengan nafsu mengejar 100 ekor unta, namun berakhir dengan merangkul keredaan Allah, kemuliaan mahkota Kisra di dunia, dan kedudukan abadi sebagai sahabat Rasulullah SAW di syurga.